Tác giả: Thomas Campbell, MD

Viết: Tháng 10, 2018. Được update lại ngày 26 tháng 9, 2019

Tiến sĩ Thomas Campbell, đồng thời cũng là Giám đốc Y khoa của Trung tâm Nghiên cứu Dinh dưỡng (The Center for Nutrition Studies) đã xuất bản một bài viết về dinh dưỡng dựa trên thực vật và những nguy cơ đột quỵ trên Tạp chí Tim mạch Lão khoa (Journal of Geriatric Cardiology). Dưới đây, bạn đọc có thể đọc một đoạn trích bao gồm Phần giới thiệuKết luận của bài báo trên. Link gốc bài báo được đính kèm sau đây, nếu bạn đọc có nhu cầu tham khảo: A plant-based diet and stroke

GIỚI THIỆU

Đột quỵ là nguyên nhân hàng đầu gây ra tử vong và tàn tật ở Hoa Kỳ và trên toàn thế giới. Mỗi năm, ước tính có khoảng 795.000 người Mỹ bị đột quỵ. Tổng chi phí hàng năm dùng cho đột quỵ cả trực tiếp lẫn gián tiếp lên tới 33 tỷ đô la. Theo dự đoán, từ 2005 đến 2050 nước Mỹ sẽ tiêu tốn hơn 2.2 nghìn tỷ đô la cho Đột quỵ do thiếu máu cục bộ gây ra. Tại Hoa kỳ, 87% các ca mắc đột quỵ là do thiếu máu cục bộ, 10% do xuất huyết não và 3% do xuất huyết dưới nhện. 

Mục đích tổng quan của bài viết nhằm đưa ra những bằng chứng về dinh dưỡng, đặc biệt là dinh dưỡng từ thực vật, là yếu tố quyết định tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ tử vong do đột quỵ. 

Có nhiều yếu tố nguy cơ dẫn đến đột quỵ, bao gồm: tuổi tác, huyết áp cao, tiểu đường, rối loạn lipid máu, rung nhĩ, hút thuốc lá, lười vận động, dinh dưỡng kém, tiền sử gia đình, bệnh thận mãn tính, béo phì, bệnh tim mạch vành, ngưng thở khi ngủ và trầm cảm. Một vài yếu tố trên có nguyên nhân từ lối sống hoặc có thể được cải thiện bằng cách thay đổi lối sống. Chính vì thế, có thể hiểu rằng việc lựa chọn một lối sống nào đó có khả năng tác động đáng kể đến nguy cơ mắc đột quỵ. Mục đích tổng quan của bài viết này nhằm đưa ra những bằng chứng về dinh dưỡng, đặc biệt là dinh dưỡng từ thực vật, là yếu tố quyết định tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ tử vong do đột quỵ. 

KẾT LUẬN

Đột quỵ là tập hợp của nhiều hội chứng với các cơ chế rất đa dạng, tuy nhiên, thường là sự kết hợp của cả 3 yếu tố: tăng huyết áp, xơ vữa động mạch và rung nhĩ. Tăng cường ăn trái cây, rau, ngũ cốc nguyên hạt; giảm thiểu hoặc tránh ăn thịt và thực phẩm chế biến sẵn (loại có liên quan đến việc giảm tỷ lệ béo phì, tăng huyết áp, rối loạn lipid máu và tiểu đường) là những khuyến cáo. Các nghiên cứu can thiệp (*) đã chứng minh lợi ích từ chế độ ăn thực vật rất có ít chất béo và nhiều chất xơ trong việc điều trị các tình trạng trên. Ngoài ra chế độ ăn này đã được chứng minh là có khả năng ngăn chặn hoặc đảo ngược quá trình xơ vữa động mạch thông qua nhiều cơ chế. Mặc dù những phát hiện còn hạn chế và chưa nhất quán về những ảnh hưởng của dinh dưỡng trên từng loại đột quỵ cụ thể. Nhưng các nghiên cứu quan sát (**) về tỷ lệ bệnh đột quỵ và khả năng tử vong cho động ủng hộ việc tiêu thụ nhiều trái cây và rau hơn, trong khi nên giảm bớt việc tiêu thịt. Tuy những nghiên cứu can thiệp ít được thực hiện, nhưng chế độ ăn Địa Trung Hải (Mediterranean diet(***)) đã được chứng minh là mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. 

Từ những lợi ích đã được chứng minh về mối liên quan giữa dinh dưỡng và các yếu tố nguy cơ đột quỵ thông qua những nghiên cứu quan sát và can thiệp còn nhiều hạn chế. Điều này hoàn toàn có cơ sở để thúc đẩy các nghiên cứu chuyên sâu hơn về khả năng ngăn ngừa đột quỵ bằng chế độ ăn dựa trên thực vật; trong trường hợp chế độ này tiêu thụ tối thiểu hoặc không có thực phẩm làm từ động vật và thực phẩm chế biến. Khi các nghiên cứu chuyên sâu còn thiếu vắng, những bệnh nhân có nguy cơ đột quỵ cao, đặc biệt là đột quỵ do thiếu máu cục bộ, nên được hướng dẫn về chế độ dinh dưỡng từ thực vật cùng với việc cung cấp đủ vitamin B12 để tạo một “lá chắn” mạnh mẽ trước những nguy cơ bệnh tật.

Diễn giải:

(*) Nghiên cứu can thiệp: nghiên cứu viên chủ động can thiệp vào đối tượng nghiên cứu để ghi nhận/ so sánh của nhóm can thiệp và nhóm không bị can thiệp (nhóm đối chứng)

(**) Nghiên cứu quan sát: nghiên cứu viên chỉ quan sát và ghi nhận các đặc điểm và sự kiện diễn ra mà không tác động đến đối tượng nghiên cứu. 

(***) Chế độ ăn Địa Trung Hải: là chế độ ăn dựa trên thực vật gồm rau, trái cây, thảo mộc, các loại hạt, đậu, và ngũ cốc nguyên hạt. Các bữa ăn được xây dựng xung quanh thực phẩm từ thực vật. Tiêu thụ vừa phải sữa, thịt gia cầm và trứng; thịt đỏ (heo, bò) chỉ được ăn thỉnh thoảng.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.